báo cáo này vày một nhóm nghiên cứu thuộc Trung trung tâm Phân tích với Dự báo, Viện Hàn lâm kỹ thuật Xã hội vn xây dựng dưới sự chỉ đạo trực tiếp của GS.TS. Nguyễn quang đãng Thuấn, quản trị Viện Hàn lâm công nghệ Xã hội Việt Nam. Nhóm nghiên cứu bao hàm TS.Nguyễn chiến hạ (Trưởng nhóm), TS. La Hải Anh, Ths. Nguyễn Thu Hương, Ths. Phạm Minh Thái, Ths. Nguyễn Thị Kim Thái cùng Nguyễn Thị Vân Hà.

Bạn đang xem: Cách mạng công nghiệp lần thứ 4


VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

*

BÁO CÁO TỔNG HỢP

CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP LẦN THỨ TƯ:

MỘT SỐ ĐẶC TRƯNG, TÁC ĐỘNG VÀ HÀM Ý

CHÍNH SÁCH ĐỐI VỚI VIỆT NAMHà Nội, tháng 11 năm 2016Lời nói đầu

Báo cáo này vì chưng một nhóm nghiên cứu và phân tích thuộc Trung trung tâm Phân tích và Dự báo, Viện Hàn lâm khoa học Xã hội việt nam xây dựng bên dưới sự lãnh đạo trực tiếp của GS.TS. Nguyễn quang Thuấn, chủ tịch Viện Hàn lâm khoa học Xã hội Việt Nam. đội nghiên cứu bao gồm TS.Nguyễn chiến hạ (Trưởng nhóm), TS. La Hải Anh, Ths. Nguyễn Thu Hương, Ths. Phạm Minh Thái, Ths. Nguyễn Thị Kim Thái với Nguyễn Thị Vân Hà.

Trong quy trình nghiên cứu, thông qua các buổi report cho lãnh đạo cao cấp của Đảng với Nhà nước, Ủy ban tài chính của Quốc hội, những cuộc hội thảo chiến lược khoa học tập trong Viện Hàn lâm công nghệ Xã hội Việt Nam, nhóm nghiên cứu đã nhận được được những ý kiến gợi mở hết sức quý báu từ bỏ các bè bạn lãnh đạo cao cấp, những ý kiến nhận xét về trình độ chuyên môn hữu ích từ những nhà hoạch định chủ yếu sách, các chuyên viên và những nhà nghiên cứu.

Nhóm nghiên cứu xin trân trọng cám ơn những ý kiến quý báu đó. Report đã được té sung, chỉnh sửa. Mặc dù nhiên report không thể kị khỏi đầy đủ khiếm khuyết. đều sai sót, ví như có, trực thuộc về trách nhiệm của tập thể nhóm nghiên cứu.

1. Một số trong những đặc trưng của Cuộc phương pháp mạng công nghiệp lần đồ vật tư

1.1. Kết hòa hợp giữa các hệ thống ảo cùng thực thể

Cuộc bí quyết mạng công nghệ đang diễn ra, còn được nhiều chuyên gia gọi là “Cuộc cách mạng công nghiệp lần lắp thêm tư” (xem Hình 1), đã bắt đầu từ trong thời điểm 2000, đặc trưng bởi sự phù hợp nhất, không tồn tại ranh giới giữa các nghành nghề công nghệ, trang bị lý, nghệ thuật số với sinh học. Đây là xu hướng kết hợp giữa các hệ thống ảo với thực thể, vạn vật liên kết Internet (IoT) và các khối hệ thống kết nối mạng internet (IoS).


*

Những cuộc biện pháp mạng công nghiệp trong lịch sử thế giới

Cuộc cách mạng công nghệ lần thứ bốn này đang làm thay đổi cách thức sản xuất, chế tạo. Trong các “nhà trang bị thông minh”, các máy móc được kết nối Internet và link với nhau qua 1 hệ thống hoàn toàn có thể tự hình dung toàn cục quy trình thêm vào rồi gửi ra đưa ra quyết định sẽ sửa chữa dần những dây chuyền chế tạo trước đây. Nhờ kỹ năng kết nối của mặt hàng tỷ bạn trên trên quả đât thông qua những thiết bị di động cầm tay và khả năng tiếp cận được cùng với cơ sở dữ liệu lớn, những chức năng xử lý thông tin sẽ được nhân lên bởi những đột phá công nghệ trong các nghành nghề như trí thông minh nhân tạo, công nghệ người máy, Internet kết nối vạn vật, xe từ bỏ lái, công nghệ in 3 chiều, technology nano, technology sinh học, kỹ thuật vật liệu, lưu giữ trữ tích điện và giám sát và đo lường lượng tử.

1.2. Qui mô cùng tốc độ cải cách và phát triển - chưa xuất hiện tiền lệ trong lịch sử vẻ vang nhân loại

Tốc độ cải tiến và phát triển của những cải tiến vượt bậc trong bí quyết mạng công nghiệp lần thứ tư này là không có tiền lệ trong lịch sử<2>. Nếu như các cuộc cách mạng công nghiệp trước đây ra mắt với tốc độ theo cung cấp số cùng (hay con đường tính) thì tốc độ cải cách và phát triển của phương pháp mạng công nghiệp lần thứ tư này là theo cấp số nhân<3>. Thời gian từ lúc các ý tưởng phát minh về technology và thay đổi sáng tạo được phôi thai, thực tại hóa các ý tưởng đó trong các phòng phân tách vàthương mại hóa sinh sống qui mô lớn các sản phẩm và qui trình bắt đầu được tạo nên trên phạm vi toàn cầu được tinh giảm đáng kể.Những đột phá công nghệ ra mắt trong nhiều nghành nghề như kể trên với tốc độ rất cấp tốc và tương tác hệ trọng nhauđang tạo ra một trái đất được số hóa, tự động hóa hóa và ngày dần trở nên hiệu quả và sáng ý hơn.

1.3. Tác động khỏe mạnh và toàn diện đến thế giới đương đại

Cuộc cách mạng công nghiệp lần thiết bị tư có những tác động to phệ về kinh tế, xóm hội với môi trường ở toàn bộ các cung cấp – toàn cầu, khu vực và trong từng quốc gia. Những tác động này mang tính rất tích cực và lành mạnh trong dài hạn, song cũng tạo thành nhiều thử thách điều chỉnh vào ngắn cho trung hạn.

Về mặt khiếp tế, cuộc phương pháp mạng công nghiệp lần đồ vật tư tất cả tác động cho tiêu dùng, chế tạo và giá bán cả.Từ góc độ tiêu dùng và giá chỉ cả, mọi bạn dân phần lớn được hưởng lợi nhờ vào tiếp cận được với nhiều thành phầm và dịch vụ mới có chất lượng với ngân sách chi tiêu thấp hơn<4>.

Cuộc giải pháp mạng công nghiệp lần thứ bốn cũng ảnh hưởng tích cực mang lại lạm phát toàn cầu. Dựa vào những nâng tầm về technology trong các nghành năng lượng (cả sản xuất cũng giống như sử dụng), vật liệu, mạng internet vạn vật, fan máy<5>, ứng dụng technology in 3d (hay nói một cách khác là công nghệ chế tạo đắp dần, bao gồm ưu việt là giúp tiết kiệm nguyên vật liệu và ngân sách lưu kho hơn các so với công nghệ chế tạo cắt gọt truyền thống<6>v.v… đã giúp giảm khỏe mạnh áp lực ngân sách chi tiêu đẩy đến lạm phát toàn cầu nhờ chuyển đổi sang một quả đât hiệu quả, tối ưu và thực hiện nguồn lực tiết kiệm ngân sách hơn.

Từ góc độ sản xuất, trong nhiều năm hạn, cuộc phương pháp mạng công nghiệp lần này sẽ ảnh hưởng hết mức độ tích cực.Kinh tế nhân loại đang phi vào giai đoạn tăng trưởng chủ yếu phụ thuộc vào động lực không có trần giới hạn là công nghệ và thay đổi sáng tạo, rứa cho tăng trưởng nhà yếu dựa vào các nhân tố đầu vào luôn luôn có trần giới hạn.

Tuy nhiên cuộc bí quyết mạng technology này đang tạo nên những thử thách liên quan cho những giá thành điều chỉnh trong ngắn cho trung hạn do tác động ảnh hưởng không đồng đều đến những ngành không giống nhau: có phần đa ngành đã tăng trưởng mạnh khỏe và có những ngành sẽ phải thu thon thả đáng kể.

Xem thêm: Ngày Thi Tuyển Sinh Lớp 10, Lịch Thi Vào Lớp 10 Năm 2022

trong từng ngành, kể cả các ngành tăng trưởng, tác động cũng có thể có sự biệt lập giữa những doanh nghiệp, cùng với sự xuất hiện và lớn mạnh nhanh của rất nhiều doanh nghiệp tạo thành những công nghệ mới với sự thu hẹp, nhắc cả loại trừ của các doanh nghiệp lạc nhịp về công nghệ.

Chính do vậy mà Cuộc biện pháp mạng công nghiệp lần thứ bốn đang vẽ lại bản đồ tài chính trên nạm giới, với sự suy giảm quyền lực của các non sông dựa đa phần vào khai quật tài nguyên cùng sự ngày càng tăng sức mạnh của các quốc gia dựa hầu hết vào technology và đổi mới sáng tạo:

* Nhiều nước nhà phát triển song chủ yếu nhờ vào tài nguyên như Úc, Canada, na Uy v.v… đang nên trải sang một quá trình tái cơ cấu nền kinh tế nhiều thách thức. A rập Xê út cách đây không lâu đã chính thức tuyên cha về chiến lược tái tổ chức cơ cấu nền kinh tế và đổi khác mô hình vững mạnh để giảm mạnh sự dựa vào vào dầu mỏ. Trừ Ấn Độ, những nước sót lại trong đội BRICS đang chạm mặt nhiều thách thức do gồm nền tài chính dựa các vào tài nguyên khoáng sản.

* nước mỹ - đầu tàu trái đất về công nghệ và dẫn dắt cuộc phương pháp mạng công nghiệp lần thứ bốn đang phục hồi vị thế hàng đầu của mình trên phiên bản đồ tài chính thế giới.Các nước Đông Bắc Á (Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan) cũng tham gia khỏe khoắn vào quá trình này, đặc biệt là trong nghành công nghiệp chế tạo. China cũng là nước hoàn toàn có thể sẽ thừa hưởng lợi nhiều do sau khá nhiều năm xây dựng và củng cố năng lực áp dụng với hấp thụ technology thông qua phát triển xuất khẩu (kể cả bắt trước và sao chép) đã ban đầu bước vào quá trình tạo ra công nghệ với sự xuất hiện trẻ trung và tràn đầy năng lượng của một số tập đoàn trở nên tân tiến công nghệ hàng đầu thế giới. Điều này giúp trung quốc giảm dịu được tác động của quá trình điều chỉnh đang ra mắt sau tiến trình tăng trưởng lạnh của thập niên trước.

* tại châu Âu, một vài nước như Đức, mãng cầu Uy hoàn toàn có thể tham gia cùng tận dụng được nhiều cơ hội từ cuộc bí quyết mạng công nghiệp mới. Mặc dù nhiên, nhiều nền kinh tế châu Âu không giống tỏ ra hụt khá trong cuộc đua này cho dù có hệ thống nguồn nhân lực tốt, được lý giải 1 phần là do niềm tin và môi trường xung quanh khởi nghiệp để thúc đẩy phát triển technology mới không bằng so với Mỹ và những nước Đông Bắc Á.

Bản vật dụng sức mạnh của những doanh nghiệp cũng đang rất được vẽ lại: những tập đoàn khủng vang bóng 1 thời và thống lĩnh thị phần trong một quy trình tiến độ dài đã bị những doanh nghiệp trẻ em khởi nghiệp vào giai đoạn vừa mới đây trong lĩnh vực technology vượt mặt.Một số ví dụ điển hình là:

(i) vào lĩnh vực công nghệ thông tin, những công ty như Google, Facebook v.v… sẽ tăng trưởng nhanh, vào khi những công ty tiếng tăm khác ví như IBM, Microsoft, Cisco, Intel, hay như là một loạt các tập đoàn điện tử to của Nhật bản đang nên trải sang một quá trình tái tổ chức cơ cấu đầy nặng nề khăn. Sự sụp đổ của những “ông lớn” như Nokia, tốt trước đó là Kodak cho biết thêm nguy cơ “sai một ly đi một dặm” mà những công ty phải đối mặt trong cuộc cạnh tranh đã khốc liệt lại càng quyết liệt hơn trong thời đại của cuộc giải pháp mạng công nghiệp lần thứ tứ đang ra mắt với vận tốc của “lũ quét”.

(ii) Trong lĩnh vực chế tạo, những công ty ô tô truyền thốngđang chịu đựng sức ép tuyên chiến đối đầu và cạnh tranh quyết liệt từ những công ty mới nổi lên nhờ phương pháp tiếp cận new như Tesla đang đẩy mạnh sản xuất xe hơi điện cùng tự lái, tương tự như Google với Uber.

(iii) Trong nghành nghề tài chính ngân hàng, quy trình tái cơ cấu tổ chức đang ra mắt trên diện rộng tác động đến việc làm của mặt hàng triệu nhân viên cấp dưới trong 10 năm tới vì ứng dụng bank trực tuyến di động, cùng sự tuyên chiến đối đầu quyết liệt từ các doanh nghiệp khởi nghiệp từ bỏ Silicon Valley hỗ trợ các thương mại & dịch vụ tài chủ yếu rẻ hơn nhiều cho người sử dụng nhờ ứng dụng điện toán đám mây. Ngành bảo hiểm cũng đang chịu sức ép tái cơ cấu dưới ảnh hưởng tác động của việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo, và tương lai sụt giảm nhu yếu bảo hiểm xe cộ cộ khi xe từ lái trở nên thông dụng trên thị trường

(iv) Cuộc tuyên chiến đối đầu toàn cầu lại càng thêm khốc liệt với sự nhập cuộc của không ít công ty đa đất nước siêu nhỏ, đang đổi mới một xu hướng rõ rệt nhờ hạ tầng thông tin Internet cho hiện thực và thương mại hóa một phát minh mới trên thế giới một cách lập cập do ngân sách giao dịch bớt mạnh, giúp bớt đáng kể túi tiền và qui mô nhập cuộc.

Tác động cho môi trường là lành mạnh và tích cực trong thời gian ngắn và không còn sức lành mạnh và tích cực trong trung và dài hạn nhờ vào các technology tiết kiệm năng lượng, nguyên vật liệu và gần gũi với môi trường. Các công nghệ giám sát môi trường xung quanh cũng đang trở nên tân tiến nhanh, đồng thời còn được cung cấp bởi Internet kết nối vạn vật, giúp thu thập và cách xử lý thông tin liên tiếp 24/7 theo thời hạn thực, ví dụ trải qua các phương tiện đi lại như máy bay không người lái được liên kết bởi mạng internet được trang bị những camera cùng các phần tử cảm ứng có công dụng thu thập các thông tin số liệu quan trọng cho bài toán giám sát.

Tác động đến xã hội thông qua kênh việc làm trong trung hạn là vấn đề đáng quan lại ngại độc nhất hiện nay. Giữa những thập niên sát đây, bất đồng đẳng về các khoản thu nhập đã có xu thế tăng nhanh, nổi bật là 1% số fan giàu duy nhất nắm gia sản tương đương với 99% số bạn còn lại. Mà lại cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tứ lại càng có tác dụng khuyếch đại thêm xu hướng này bởi vì lợi suất của ý tưởng tăng mạnh: dựa vào có phát minh liên quan lại đến technology và thay đổi sáng tạo cho đã xuất hiện thêm nhiều đại gia đô la chỉ ở giới hạn tuổi trên đôi mươi dưới 30, điều rất biệt lập so với giai đoạn trước đây. Lợi suất của kỹ năng, nhất là các năng lực thúc đẩy hay hỗ trợ cho quy trình số hóa, auto hóa (bằng người máy giỏi bằng ứng dụng – có nghĩa là trí tuệ nhân tạo có tác dụng tự học) cũng tăng mạnh.Trong lúc đó, các kỹ năng truyền thống đã từng có lần có vai trò đặc biệt quan trọng trong quy trình tiến độ trước, tuy nhiên đang bị fan máythay cố nên bổ ích suất bớt mạnh. Nhóm lao động chịu đựng tác động mạnh nhất là lao đụng giản đơn, ít kĩ năng do rất giản đơn bị thay thế sửa chữa bởi tín đồ máyvà do vậy có mức giá đang sút nhanh. Đây là một trong những nguyên nhân chủ yếu dẫn mang lại sự ngày càng tăng bất bình đẳng trên toàn cầu, làm cho doãng chênh lệch về thu nhập và gia tài giữa một mặt là lao hễ ít kỹ năng hay có khả năng dễ bị bạn máy thay thế chiếm xuất xắc đại phần tử người lao động, và bên đó là những người dân có phát minh hay kỹ năng hỗ trợ cho thừa trình tự động hóa hóa với số hóa đang diễn ra với tốc độ nhanh.

Như vậy, ở phần lớn nước tư bạn dạng phát triển tuyệt nhất đang ra mắt một mâu thuẫn mang tính nền tảng của tài chính thị trường: dưới tác động ảnh hưởng của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, cung gia tăng nhanh mẽ trong những lúc cầu không áp theo kịp do không ít người lao hễ bị thay thế sửa chữa bởi thừa trình tự động hóa hóa nên không tồn tại thu nhập. Phổ thu nhập ở nhiều nước phân phát triển mang tính lưỡng cực với việc phân hóa rất rõ ràng nét, khiến cho một khoảng không lớn sinh sống giữa. Đây cũng là xích míc đã được những Mác chỉ ra giữa sự phát triển lực lượng sản xuất ở tầm mức cao và phương thức trưng bày của công ty nghĩa bốn bản. Điều này dẫn mang đến việc một vài nhà kinh tế nổi giờ của nhân loại như Dani Rodrik lôi kéo chủ nghĩa tư phiên bản phải thực hiện chuyển đổi căn bạn dạng lần đồ vật hai, với bài toán đưa vào mô hình “Nhà nước sáng tạo”, sau lần đổi khác thứ nhất với sự ra đời ở trong phòng nước phúc lợidưới ảnh hưởng tác động của cuộc chiến đấu của kẻ thống trị công nhân<7>. Một số chuyên gia khác kiến nghị người máy trải qua chủ cần đóng thuế các khoản thu nhập và đóng bảo đảm xã hội để dùng tiền đó đào tạo lại và hỗ trợ cho rất nhiều công nhân bị rứa thế.

Những ý tưởng phát minh về sàn phúc lợi an sinh xã hội – mọi tín đồ đề được cấp cho một khoản tiền cố định không phụ thuộc vào bài toán có đi làm hay không, đầy đủ manh nha của phương thức bày bán cộng sản chủ nghĩa “Làm theo năng lực, hưởng theo nhu cầu” - đang được xem xét ở một vài nước tư bản phát triển. Ví dụ, cách đây không lâu một số quốc gia như Phần Lan, Hà Lan, Thuỵ Sỹ và cách đây không lâu nhất là Canada đã đưa ra quyết định thử nghiệm việc “cho tiền” fan dân mặt hàng tháng bất kỳ họ bao gồm thất nghiệp xuất xắc không<8>.

Những kế hoạch này có cơ sở hợp lý và phải chăng nếu xét về nút độ cải tiến và phát triển của lực lượng sản xuất hiện giờ ở một số trong những nước tất cả trình độ cách tân và phát triển cao, mặt khác cũng phần như thế nào giúp giải quyết và xử lý những mâu thuẫn cố hữu của khối hệ thống phân phối của nền kinh tế tài chính thị trường có chức năng phá hủy bằng phẳng cung cầu khi giải pháp mạng công nghệ có khả năng tạo ra nhiều của cải vật chất nhờ tự động hóa hóa sửa chữa nhiều lao động ít kỹ năng.

2. Một số ảnh hưởng tác động của cuộc giải pháp mạng công nghiệp lần thứ tư đến cải cách và phát triển kinh tế-xã hội Việt Nam

Trong liên quan với quy trình toàn cầu hóa, cuộc biện pháp mạng công nghiệp lần sản phẩm công nghệ tư sẽ sở hữu tác động mạnh đến Việt Nam, tạo thành nhiều thời cơ và thách thức, đặc trưng trong trung mang lại dài hạn.